Çalıştığım işyerinde staj yapan Bilkent Üniversitesi’nde okuyan bir genç arkadaşımız, bitirme tezi için benimle röportaj yapmıştı. Faydalı olabileceğini düşündüğümden bu köşede bu röportajı aynen paylaşıyorum.
Öğrencinin adı ve soyadı baş harfleriyle verilmiştir.
N.B.: Günümüzde Lojistiğin Önemi Artmakta mıdır?
Ahmet Cora: Günümüzde şirketlerin satmış olduğu ürünlerin girdi maliyetleri birbirine oldukça yaklaşmıştır ve bu satış fiyatlarını da başa baş hale getirmiştir. Bu durumda rekabeti de artık zamanında teslim, satış sonrası servisler tarzı yan hizmetler belirlemeye başlamıştır. Dolayısıyla lojistikte hız ve kalite, günümüzde aranılan bir firma özelliğidir.
N.B.: Şirketler Bu Değişime Nasıl Entegre Olmalıdır?
Ahmet Cora: Büyük firmalar bu durumu uzun süre önce farketmiş ve buna göre yapılanmıştır. Fakat orta ve daha küçük ölçekli firmaların çoğu lojistik işlerini muhasebe veya dış ticaret departmalarına bir yan iş olarak yaptırmaktadır. Aslında onlara da hak vermek gerekir. Sonuçta her yatırım bir maliyettir. Ama yoğun mal akışı olan firmalar için bu bir sorun teşkil edebilir. Tamamen bir lojistik firmasına outsource etmeleri veya ayrı profesyonel bir ekip kurmaları kendilerine artı değer katabilir.
Türkiye’de ve Dünya’da Lojistiğin Rolü
N.B.: Küresel Krizlerin Lojistik Sektörüne Olan Etkisi Nedir?
Ahmet Cora: Lojistik sektörünün büyümesi veya küçülmesi durumu tamamen mal ve hizmet üreten diğer şirketlerin durumuyla doğru orantılıdır. Yani kriz sebebiyle eğer ihracat rakamları düşüşe geçmişse tabi ki bu durum; kalkan TIR sayısını, gemilerin yaptığı sefer sayısını olumsuz etkiler ve bu sektörde de krize sebep olur.
N.B.: Diğer Ülkelere Oranla Lojistik Sektöründe Türkiye’nin Avantajları Nelerdir?
Ahmet Cora: Türkiye’nin 3 tarafının denizlerle çevrili olması deniz taşımacığılında etkili bir ülke olması sonucunu doğurmaktadır. Yani İstanbul, Kocaeli, İzmir, Mersin, İskenderun Limanları hem Türkiye’ye uğrayacak gemi bulmayı kolaylaştırmakta (bu maliyeti de azaltıcı bir durum olabilir) hem de malın nihai varış yerine en uygun liman seçilip iç taşıma maliyetleri kısılabilmektedir.
Ayrıca havayolu şirketlerinin Türkiye’den çokça ülke ve noktaya direk uçuşları olduğu için Türkiye için hava taşımacılığını da cazip kılmaktadır.
Karayolu olarak da Avrupa, ön Asya ve ortadoğuya yakınlığımız bu taşıma modelinde de bizi avantajlı kılıyor. Ayrıca Avrupa’ya yaklaşık 45 senedir parsiyel taşımacılık yapıyoruz. Yani bu alanda da oturmuş, uzmanlaşmış bir sektörümüz var. Bu hizmet alan firmalar için hizmet kalitesi ve navlun açısından bir artıdır.
N.B.: Genel Lojistik Akış İtibariyle Türkiye’nin Eksileri Nelerdir?
Ahmet Cora: Mesela gümrük prosedürü Türkiye’de Avrupa’ya göre biraz daha farklı işlemektedir. Bu, bir eksi midir bilemem ama Avrupa’daki gibi kapıdan kapıya taşıma hizmeti Türkiye’de mümkün olamamaktadır. Orada nakliye firmalarına aynı zamanda gümrükleme yapma yetkisi tanınmıştır. Türkiye’de ise bu yasaktır ve her firma ayrı bir gümrükleme firmasına noter tasdikli yetki vermesi ve gümrükleme işlemini bu firmanın yapması gerekmektedir. Yani Malzeme Türkiye’de gümrüklü bölgeye geldiğinde alıcı firmanın yetikili gümrükçüsünün devreye girip malın ithalat gümrük işlemini tamamlaması ve bundan sonra malzemenin nihai teslimat yerine ulaştırılması mümkün olabilmektedir. Ama çokça Avrupa ülkesinde, DDP teslim şekli uyarınca, alıcıya zahmet vermeden kapısına kadar teslimat yapılabilmektedir.
N.B.: Sizce Türk Nakliyecisinin En Büyük Sorunu Nedir?
Ahmet Cora: Nakliye sektöründe dünya devleri arasında maalesef Türk nakliyecileri bulunmamaktadır. (Aslında her sektörümüzde benzer bir durum söz konusu) Almanya, ABD, Çin gibi bellli ülkelere ofis açan firmaları duyuyoruz ve bu sevindirici bir şey ama küresel bir firma boyutuna ulaşan henüz yok malesef.
Türk firmaları diğer ülkelerde yerel acenteler kullanarak hizmet sunabiliyor. Bu da yurtdışından bağlantılı/ödemeli yüklerde küresel firmaları biraz daha öne çıkarabiliyor. Ancak Türkiye’den ödemeli yüklemeler için böyle bir ayırım ve sorun söz konusu değil. Umarız Türkiye’den de en az bir küresel lojistik firması çıkarırız. Tabii, lojistik firması derken THY’nin Turkish Cargo’sunu saymıyorum. Forwarder firmalar açısında söylüyorum.
N.B.: Teşekkür Ederiz.
